Socialist. Deserteurs. De Christelijke Actie. Ingezonden. de werklieden, die door den brand te Schie dam broodeloos zijn geworden, omdat nu de zaken, waarin zjj werkten, moeten stilstaan. Het is te hoopen, dat deze bede 0111 hulp effect heeft gehad, armoede lijden valt vooral hem zwaar, die graag voor zijn brood wil werken en er de macht toe zou hebben maar, dit neemt niet weg, dat de patroons hadden kunnen zorgen, dat de stilstand dei- zaak door brand, niet zou medebrengen „broodeloosheid der arbeiders". Vele patroons, die hart voor hun perso neel hebben, werden reeds tegen deze risico verzekerd, groote fabrikanten zoowel als kleine en verdercaféhouders, winkeliers, drukkers enz. Het zijn toch niet alleen de fabrieken, deze vallen het meest in het oog, omdat daar zulke groote slagen worden uitgedeeld, maar ook de cajé's, waar tal van kellners hun brood ontleenen aan het bestaan der zaak, de winkels, waarin boekhouders, kler ken en bedienden werken, de drukkerijen met hun letterzetters en drukkers, zij alle kunnen verbranden en dan komt het personeel in denzelfden toestand, als nu de beklagenswaardige arbeiders aan de fabrieken te Schiedam. Wanneer men erkent, dat het de plicht is van den patroon, zijne arbeiders tegen ongelukken te verzekeren, zal men moeten toegeven, dat het dubbel zijn plicht is te zorgen, geassureerd te zijn tegen de gevolgen van een ramp, die plotseling alle werklieden gebrek zal doen lijden. De desertie onder de bemanning vanvis- schersvaartuigen schijnt in den laatsten tijd nogal aan de orde van den dag te zijn. Herhaaldelijk bevatten de bladen er berichten over, waarop dan volgt, hoe die mannen dikwijls met levensgevaar van boord trachten te ontsnappen, hoe echter de politie ze meestal gauw weer oppakt, om ze aan boord te brengen enz. Verder gaan de burgerlijke bladen niet. Verder denken burgerlijke hersens niet. Deze feiten zijn anders een nadere be schouwing zeer waard. Die „deserteurs" doen dat toch niet voor hun pleizier, en wel hard moet hun lot aan boord zijn, eer ze 't hongerlijden aan den wal verkiezen boven de verdiensten aan boord. Dat is echter iets, waarover een recht geaard bourgeois-blad liefst zwijgt. Nog iets zeer opmerkenswaards is in deze gebeurtenissen. De visschers willen niet aan boord, omdat ze weten wat hun daar wacht. De reeder kan evenwel niet buiten hen. Met z'n geld kan hij hen niet meer koopen. De politie, als trouwe dienares van 't kapitaal, helpt een handje en brengt de weerspannige visschers als boeven aan boord Zelden toont ze haar karakter zoo onom wonden, behalve bij werkstakingen. We kregen het eerste nummer in handen van een maandschrift met bovenstaanden titel, dat gewijd is aan de bevordering van het christelijk vereenigingsleven. Wij zullen de bloempjes, die we er in aantreffen, nog wat laten geuren eer we ze plukken. Onze beperkte plaatsruimte laat dit niet toe. Wel teekenend is anders reeds, dat men het noodig acht, aan het hoofd te vermelden, dat het blaadje geredigeerd wordt door „eenige be langstellenden". Was een ander geval soms ook nog denkbaar? Het schijnt dat dit blaadje van katholieke zijde gratis vanuit Delft verspreid wordt. Wij houden ons voor geregelde toezending aanbevolen. Donkere wolken bedekten de luebt, doch regenen deed het niet. Hier en daar zag men eenige vlaggen wapperen, en dit gevoegd bij den 31sten Aug. liet bemerken, dat de koningin jarig was. Doch, laat ik zeggen, dat men reeds den vorigen avond een taptoe door Schiedams straten gedreven had, en nog lang, nadat die afgeloopen was, kon men personen hunne Oranjeliefde hooren uitbrullen op een vreeselijke manier. Om evenwel op den 31sten terug te komen. Omstreeks 10 uur ontlastte zich de lucht in een flinke regen bui; tegelijkertijd ook zeker viel er een last van het hart van menig schutter, daar men toch terecht kon verwachten, dat er met zulk weer geen parade gehouden zou worden. Evenwel, het heeft niet zoo mogen zijn. De dikke majoor scheen het erop gezet te hebben zich niet door het weer te laten weerhouden. Hoe menigeen heeft zeker wel naar den toren gekeken, in de hoop er de Schiedamsche vlag te zien, als teeken, dat de parade was af gelast. Zoo liep het tegen twaalf uur. Wie even wel aan aüasten der parade dacht, de dikke majoor zeker niet. Het kwam misschien niet in zijn hersens op, dat hij door dit besluit menigeen uit zijn werk deed halen en velen dupeerde in hun karig loon. Men kan dan ook niet dagelijks zich op straat vertoonen in een schitterend uniform en dan, er moesten immers ook nog drie sergeants als tweede luitenant geëtaleerd pardon, geïnstalleerd worden. In de Westmolenstraat stelde zich de vaandelcompagnie op om het vaandel bij den commandant te halen, en daar plaatste zich de man met het vaandel op de stoep, de schutters presenteerden het geweer, de muziek speelde het Wilhelmus, dat alles voor de oranjelap. Toen begaf de compagnie zich naar den Doelen, waar de overige schutters waren opgesteldook daar werden de noodige plichtplegingen gemaakt over de oranjelap, toen togen we naar de Markt, waar wij werden „opgezet." Hier werden de pakkendste gedeelten van het comediespel vertoond 111. De Inspektie en de Installatie. Dit bedrijf afgespeeld zijnde begaven de autoriteiten zich in het stadhuis, de schutters, onder het spelen der muziek, marcheerden een paar malen om het stadhuis, om daarna terug te keeren naar de schuur, waar een gedeelte werd afgekommandeerd, en de andere compagnie het vaandel weer bij den comman dant terugbracht, waar het veilig onderzijn hoede is, om bij een volgende keer weer eens gelucht te worden. Hoevelen hebben, deze paar uren weer moeten vervloeken! Wat zou er van deze parade zijn terecht gekomen, als de schutters eensgezind protesteerden tegen dergelijke uitspattingen van machtsmisbruik Hoevelen hebben den verjaardag des koningin weer verfoeid om de schaden, die zij door zulk een vertooning lijden in hun loon, in hun zaak? Wanneer zal men schadevergoeding krijgen voor de uren die bij de exercitie worden verlet Of zullen wij ons langer als marionnetten laten gebruiken, die zoet te houden zijn door dreigementen als de „schuit" en boete Als deze laatste niet betaald wordt durft men zelfs den mensch van zijne vrijheid te berooven, door hem in de gevangenis te stoppenen dat voor een instelling, die ieder een belachelijk vindt. Een schutter. Aan de Mandenmakers. Mijnheer de Redacteur! Yergun mij een klein plaatsje in uw ge acht werkmansblad. Bij voorbaat mijn dank. Zooals u weet M. de E. is in Schiedam van bovengenoemde arbeiders een vereeniging opgericht om langs geleidelijken weg den toestand in dat vak te verbeteren. Nu -is drie keer aan alle Schiedamsche manden makers een oproep gericht om lid te worden van de vereeniging, maar tot nog toe met weinig succes. Wel bestaat hier een fabriek waar bijna alle arbeiders lid zijn, maar van de eigenlijke Schiedammers is nog haast geen enkele gezien. Zouden de woorden van onzen grooten meester Karl Marx nog niet bij die aibeiders zijn in 't oor gefluisterd, of zijn zij zoo diep gedemoraliseerd, dat zij niet voor 't minste vatbaar zijn, of is het onver schilligheid. Is het het eerste, welnu dan, mandemakers, kom tot ons. Wij zullen u den weg aan wijzen, die u te volgen hebtis het het laatste, 'dan wil ik u op 'tvolgende wijzen: Als u vader zijt van eenige kinderen, kunt u dan daar het noodige met uw handenarbeid voor verdienen? Neen, nietwaar? Moet moeder-de-vrouw er niet wat bij verdienen? Welnu dan, dan verzuimt gij uw plicht, want toen u de hand hebt gevraagd van uw vrouw hebt ge toen niet de belofte gedaan, voor haar te zullen zorgen? Welnu dan, nu kunt ge dat niet. Nu moet de vrouw uit werken gaan, of wasschen. Ja, ik ben socialist dus zoo'n afschuw'lijk wezen, Waarvan aan ieder kind op school reeds wordt geleerd Dat het zijn leven lang zoo'n monster heeft te vreezen, En zich, als 't hem ontmoet, vol afschuw van hem keert. Een waardig zinnebeeld is nog wel niet gekozen Geen schepsel, dat in zich al d' ondeugden vereent Gelijk een socialist hij is 't product der boozen Nog aan de tepel van het zwaarst venijn gespeend En ik ben socialist dus wél diep te verachten; Ik laad maar zond' op zond' op mijne vuile ziel; Aan ongerechtigheên verspil ik mijne krachten Wijl 'k met zoo ruwe hand zoo veler werk verniel. Ik zou zoo 'k het vermochtde misdaad op mij laden 't Aloude samenstel van onze maatschappij Hoe goed en heilig ook maar gansch'lijk te [versmaden Met al zijn privelegies op den koop er bij. Ik zouja, 'tis gemeenvoor 't menschljjk samenleven Een nieuwerwetsche orde willen zien gesteld; Bijvoorbeeld het Geluk aan allen willen geven, En 't niet als handelswaar verruilen voor wat geld. Ik zou niet willen voorts dat ied'ren dag zoo veleD Afhank'lijk zijn in 'tal van eenig enkel mensch; Dat men de arbeid zich als gunst ziet toebedeelen Dat strookt al evenmin met mijn barhaarschen wensch. Als waarlijk socialist zou 'k evenmin gedoogen Dat zoo te midden van de allergrootst' ellend' Door allerlei gespuis zoo schrikk'lijk wordt gelogen Van welvaart onder 't volk— die 't nimmer heeft gekend! Dat schand'lfjk nakend loopt voor kleedermagazjjnen Tot aan het nokje toe met kleeren opgevuld; In vuile krotten huist die onbewoonbaar schijnen Trots dat het toch zoo vaak een schoon gebouw [onthuld. Dat rondom in den rook der groote broodfabrieken Van honger schier verkwijnt trots pakhuizen met [graan Door veel te lange woon al duf en rottend rieken En toch maar wachten moet tot „'t op den koers zal [staan!" Neen, 'k zou als socialist het daarheen willen leiden Dat ieder, ieder mensch toch ook als mensch bestaat; Mijn ideaal dat is: de wereld te bevrijden Van alle barr' ellend', die 't oog thans gadeslaat. Ik wil niet langer zien die schrille tegenstelling Van arbeid en kap'taal van zwoeger en mijnheer; Bjj d' eene alle vreugd bij d' and're alle kwelling Bij zooiets abnormaals leg ik mjj nimmor neer. Wat 'k nu misschien ook wel aan enkelen zal lijken Het deert mjj heusch geen zier 'k ga onverschrokken [voort Ja, ik ben socialist en 'k wil als doel bereiken Dat het Geluk op aard aan iedereen behoort. Schiedam. De Zwart. Buiten verantwoordelijkheid der Redactie. Soldaatje spelen.

Gemeentearchief Schiedam - Krantenkijker

De Moker | 1901 | | pagina 3